Rannsóknarhópurinn í Skúmey. Frá vinstri Snorri Þórisson (sjálfboðaliði), Arnór Þórir Sigfússon (Verkís), Brynjúlfur Brynjólfsson (Náttúrustofa Suðausturlands og Fuglaathugunarstöð Suðausturlands), Sigurgeir Thoroddsen, Hrafnhildur Ævarsdóttir og Bjarki Ragnarsson frá Vatnajökulsþjóðgarði, María Rúnarsdóttir, Courtney Brooks og Hólmfríður Jakobsdóttir frá Náttúrustofu Suðausturlands.

Þann 21. maí síðastliðinn fóru starfsmenn Náttúrustofu Suðausturlands í sína árlegu ferð út í Skúmey á Jökulsárlóni. Markmiðið var að meta helsingjavarp í eyjunni. Þá þarf að ganga eyjuna fram og aftur og telja öll hreiður sem finnast. Skúmey, sem er um 10 hektarar að stærð, kom undan Breiðamerkurjökli við lok 20. aldar.

Auglýsing

Hún er í dag þéttbýlasti varpstaður helsingja á Íslandi. Helsingjahreiður í Skúmey voru fyrst talin árið 2014 og voru þá 361. Frá 2017 hefur verið farið árlega í eyjuna og hreiður talin. Í ár fundust 1.829 hreiður sem er 3,3% aukning frá 1.770 hreiðrum árið áður. Þetta er þó ekki mesti fjöldi hreiðra sem vitað er af í eyjunni en árið 2022 fundust 2.006 hreiður.

Líkt og árin áður ferjaði Jökulsárlón ehf. okkur á bátum sínum í eyjuna. Fyrirtækið og eigandi þess, Einar Björn Einarsson, hefur sýnt þessu vísindaverkefni ómetanlegan stuðning í gegnum tíðina og þökkum við kærlega fyrir veitta aðstoð.

Helsingjapar við hreiðrið sitt í Skúmey. Eftir að ungar klekjast úr eggi, nærri lokum maí fara helsingjarnir fljótt á aðrar slóðir þar sem  er meira æti. Fuglarnir eru aðeins þrjár klukkustundir að synda austur yfir Jökulsárlón með ungana sína. Mynd: Brynjúlfur Brynjólfsson.
Helsingjapar við hreiðrið sitt í Skúmey. Eftir að ungar klekjast úr eggi, nærri lokum maí fara helsingjarnir fljótt á aðrar slóðir þar sem  er meira æti. Fuglarnir eru aðeins þrjár klukkustundir að synda austur yfir Jökulsárlón með ungana sína. Mynd: Brynjúlfur Brynjólfsson.
Hólmfríður Jakobsdóttir telur helsingjahreiður. Mynd: Brynjúlfur Brynjólfsson.
Hólmfríður Jakobsdóttir telur helsingjahreiður. Mynd: Brynjúlfur Brynjólfsson.
Skúmar í varpi í Skúmey. Í ár fundust fimm skúmshreiður í eyjunni. Þrátt fyrir heiti hennar verður helsingi að teljast einkennisfugl eyjunnar enda er varp hans þar mun umfangsmeira heldur en skúmsins. Heiti eyjunnar stafar af því að þegar vísindamenn komu í hana í ágúst árið 2012 var þar einungis skúm að sjá en aðrir varpfuglar líklega horfnir á braut. Þótti viðeigandi að kenna eyjuna við einu sjáanlegu íbúana og hlaut hún heitið Skúmey. Á síðustu áratugum hefur skúmi á Íslandi fækkað um 80-90% og er fyrir vikið skráður í bráða hættu (CR) á válista Náttúrufræðistofnunar. Mynd: Brynjúlfur Brynjólfsson.
Skúmar í varpi í Skúmey. Í ár fundust fimm skúmshreiður í eyjunni. Þrátt fyrir heiti hennar verður helsingi að teljast einkennisfugl eyjunnar enda er varp hans þar mun umfangsmeira heldur en skúmsins. Heiti eyjunnar stafar af því að þegar vísindamenn komu í hana í ágúst árið 2012 var þar einungis skúm að sjá en aðrir varpfuglar líklega horfnir á braut. Þótti viðeigandi að kenna eyjuna við einu sjáanlegu íbúana og hlaut hún heitið Skúmey. Á síðustu áratugum hefur skúmi á Íslandi fækkað um 80-90% og er fyrir vikið skráður í bráða hættu (CR) á válista Náttúrufræðistofnunar. Mynd: Brynjúlfur Brynjólfsson.
 María Rúnarsdóttir og Courtney Brooks telja helsingjahreiður. Mynd: Brynjúlfur Brynjólfsson.
 María Rúnarsdóttir og Courtney Brooks telja helsingjahreiður. Mynd: Brynjúlfur Brynjólfsson.

Aðsend grein: Náttúrustofa Suðausturlands
Snævarr Guðmundsson og Hólmfríður Jakobsdóttir

Tags: